Ondersteunende technologie kan cliënten helpen om meer eigen regie te ervaren, actief deel te nemen aan de samenleving en hun herstelproces te ondersteunen. Maar hoe faciliteer je als zorgorganisatie het gebruik van technologie die cliënten zelf kunnen aanschaffen en gebruiken? Op deze dossierpagina vind je kennis, praktijkervaringen, onderzoeken, hulpmiddelen en relevante ontwikkelingen die je daarbij op weg helpen.
Ondersteunende technologie bestaat uit hulpmiddelen, apparaten, apps en digitale toepassingen die mensen zelf kunnen aanschaffen om hun dagelijks leven te ondersteunen.
Volgens onze visie (ondersteund door drs. Luc de Witte) gaat het hierbij niet primair om zorgtechnologie die wordt voorgeschreven of beheerd door een zorgorganisatie. Het gaat juist om technologie die mensen als consument kunnen gebruiken om hun eigen doelen te bereiken.
De technologie zelf staat niet centraal. Het vertrekpunt is altijd de vraag van de cliënt: wat wil iemand bereiken, behouden of weer kunnen?
Aandacht voor visie en beleid
Voordat je ondersteunende technologie actief gaat faciliteren, is het belangrijk om stil te staan bij de visie van de organisatie.
Welke rol speelt technologie binnen herstelgericht werken? Hoe ondersteun je medewerkers bij het herkennen van kansen? En hoe zorg je ervoor dat technologie de autonomie van cliënten versterkt in plaats van beperkt?
Organisaties die succesvol werken met ondersteunende technologie hebben doorgaans aandacht voor:
Een belangrijk uitgangspunt is dat de technologie eigendom blijft van de cliënt. De zorgorganisatie ondersteunt bij het verkennen, kiezen en leren gebruiken van technologie, maar neemt het eigenaarschap niet over.
Bekijk het Interview Luc de Witte en Bregje Thomassen | ZonMw over over hoe ondersteunende technologie niet de zorgverlener, maar juist de gebruiker centraal kan zetten.
De meerwaarde onderbouwen
De opbrengsten van ondersteunende technologie zijn niet altijd direct zichtbaar in zorguren of financiële resultaten.
De meerwaarde zit vaak in:
Door ervaringen van cliënten, naasten en medewerkers systematisch vast te leggen ontstaat inzicht in welke technologieën daadwerkelijk bijdragen aan herstel.
Aan de slag met implementatie
Het faciliteren van ondersteunende technologie vraagt om een andere aanpak dan de implementatie van traditionele zorgtechnologie.
De uitdaging zit niet in het beheren van apparaten, maar in het ondersteunen van cliënten bij het ontdekken van mogelijkheden die aansluiten bij hun persoonlijke doelen.
Steeds meer organisaties ontdekken dat waardevolle innovaties al beschikbaar zijn in de samenleving.
Waar zorgtechnologie vaak wordt geïmplementeerd vanuit de organisatie, ontstaat ondersteunende technologie vanuit de leefwereld van de cliënt.
Een smartphone, smartwatch of AI-assistent is vaak al aanwezig voordat zorg betrokken raakt.
De rol van de zorgorganisatie verschuift daarmee van leverancier naar facilitator. Niet de technologie staat centraal, maar de vraag hoe technologie kan bijdragen aan herstel, eigen regie en maatschappelijke participatie.
Deze ontwikkeling sluit aan bij de beweging naar herstelgerichte zorg, inclusie en burgerschap.
Een voorbeeld van een ondersteunende technologie is de druppelbril. In de podcast Zorgen voor de Zorg - Podcast met en over de zorg | #23 De druppelbril als oplossing spreken David en Reinier Agnes Klaren en Sanne van Beek van Thebe. Hierin bespreken ze de druppelbril en hoe de rol van Agnes Sanne hielp om echt te stappen te kunnen zetten.
Vragen of behoefte aan overleg? Neem contact op met een van onderstaande contactpersonen.
Ontwikkelaar Innovatie bij RIBW Brabant
Adviseur ehealth bij RIBW Nijmegen & Rivierenland